Gülmen ve Özakça’ya destek eyleminde Berkin Elvan’ın annesi ve

ZEYNEP KURAYKHK’lere karşı 156 gündür açlık grevinde olan eğitimciler Nuriye Gülmen ve Semih Özakça ile dayanışmak için Süreyya Operası önünde “ Açlık grevi 156. Gününde işimizi geri istiyoruz’ yazılı pankartını açan Nuriye ve Semih için Dayanışma Platformu üyelerine polis saldırdı. Kitlenin üzerine çullanan polis, aralarında Berkin Elvan’ın annesi Gülsüm ile kardeşi Özge Elvan’ın bulunduğu 16 kişiyi darp ederek gözaltına aldı. uriye ve Semih için Dayanışma Platformu tarafından her hafta Cuma günü Süreyya operası önünde yapılan eyleme polis yine saldırdı. Bu keyfi engellemeyi protesto etmek için, “Açlık grevi 156. Gününde işimizi geri istiyoruz’ yazılı pankartını açan kitleye saldıran polis, Berkin Elvan’ın annesi Gülsüm ile kardeşi Özge Elvan’ın da aralarında bulunduğu 16 kişiyi darp ederek gözaltına aldı. Gülsüm Elvan, Güvenlik Şube’ye götürüldü. Polis Suruç gazisi Çağla Seven’i de gözaltına almaya çalıştı. Gözaltı sırasında bir kişiye onlarca çevik kuvvet tarafından müdahale edilmesi tepkilere yol açtı. Çevredeki yurttaşlar polisin bu saldırısını protesto etti.

Yeryüzü egemenlerin ‘enstalasyon’ sahası

Marcel Duchamp’ın 1917’de bir pisuvarı ‘hazır-nesne’ olarak sergilemeye kalkışması, bugün sanatçıların her şeyi hazır-nesne olarak kullanmasıyla sonuçlanmıştır. Bu hazır nesnelere hayvanlar ve insanlar da dâhil. Sanatçı eline geçirdiği her şeyi ‘enstalasyon’una yerleştirebiliyor. Yerinden yurdundan koparılmış varlıklar, canlı olsun olmasın, bir başka düzlemde yeni bir ilişkiler ağı içine yerleştirildiğinde bu politikadır; canlılar söz konusu olduğunda ise biyopolitika; devletlerin egemenliği altındaki topluluklara, bireylere uyguladığı politika. Savaşlarla, nüfus politikalarıyla önce yersizleştirilen ve mülteci konumuna düşürülen insanlar, ardından birer ‘enstalasyon/yerleştirme’ nesnesine çevriliyor. Yeryüzü adeta egemenlerin bir ‘enstalasyon’ sahası. Bir coğrafyaya ait ve o coğrafyanın kuvvetleriyle biçimlenmiş ve birlikte devinen topluluklara, bireylere iktidarlar, politik ve ekonomik çıkarları nedeniyle yerlerinden sökülecek hazır nesneler olarak bakıyor artık. Bir zamanların “sanat toplum için mi yoksa sanat sanat için mi?” tartışması ne kadar naifmiş meğer. Kapitalizmin her şeyi, yerinden edilecek ve başka bir yere yerleştirilecek hazır-nesnelere çevirmesiyle birlikte iktidar avangartlaşmış, sanatçı da iktidar-gibileşmiştir; tartışma şimdi sanat ve iktidar ilişkisi etrafında dönüyor. 1960’ların sonunda ortaya çıkan ve İtalyan Germano Celant’ın isim babalığını yaptığı Arte Povera (Yoksul Sanat), sanatın kabuğunu çatlatarak yaşamın içeri sızmasını amaçlamış ve hayat ile sanatı birleştirmeye çabalamıştı. Ve bu çaba gerçekleşti. Hayat ve sanat kapitalizmin ilkeleri ve çıkarları doğrultusunda birleşmiştir. Celant, “hayvanlar, sebzeler ve mineraller sanat dünyasındaki yerlerini alıyor” diye yazıyordu, “bir bitkinin büyümesi, bir mineralin kimyasal tepkimesi, bir nehrin akışı, kar yağışı, otların ve toprağın hali, bir ağırlığın yere düşüşü…” Bugün Celant’ın duyduğu heyecanı duyamıyoruz. Bu tanım adeta, kapitalizmin çerçevelediği ve tüm süreçleri, akışları para akışına dönüştürdüğü bir dünyayı tanımlıyor, distopik bir dünyayı. Ve bir başka Arte Povera sanatçısı Mario Merz’in “bir resim yüzeyi olarak tuval terk edilmiş, onun yerine bazen en basit, bazen de en karmaşık yüzeyler kullanılır olmuştur: yerler, tarlalar, duvarlar, taş, çimento gibi. Arte Povera bazen çatı kirişlerine, bazen de ağaçlara tutunur” deyişi, yeryüzünün tüm yüzeyini ve çatılarını avangard bir tavırla harabeye çeviren kapitalizmin, tutunmayı bırakın, yakasına yapışarak her şeyi metalaşma sürecine sürüklediği bir durumun içler acısı, yürek burkan bir anlatısı haline geliyor.Arte Povera sanatçısı Jannis Kounellis’in 1969’da Roma’daki bir galeriye on iki at yerleştirmesi, beyaz kübün kabuğunu çatlatmış ve içerideki steril ortamı kişnemeler ve gübrelerle kirletmiştir ama hayvanların hazır-nesnelere dönüşmesinin de önü açılmıştır. Aynı sergi 2015’de New York’ta yinelendiğinde, hayvanların artık bir pisuvardan farkı kalmamıştır. Ve bugün, sergilerinde ölü hayvanları hazır-nesne olarak kullanan Damien Hirst’e hayvan hakları savunucuları soruyor: “Damien Hirst’ün sanatı yaşasın diye daha kaç hayvan öldürülecek?” Ya da şöyle de sorabiliriz: “Kapitalizm yaşasın diye daha kaç milyon insana kıyılacak?” Bu yıl Venedik’te Hirst’in sergisini protesto edenler, sergi mekânının önüne kilolarca hayvan dışkısı bırakmış. Yine bu yıl Mali’li sanatçı Aboubakar Fofana, Documenta 14 için hazırladığı projede çivitle boyadığı 54 canlı koyunu kullanınca eylemciler de atölyesinin camlarını kırıp içeriye mavi boya fırlatmışlar. Tüm hayatı ele geçirmeyi, sanatı da hayatla birleştirmeyi tasarlayan biyo-iktidar ile sanatçının ilişkisini sorgulamamız gerekiyor. İktidar yıkıcılığıyla avangartlaşırken, avangart sanat da iktidarın yanı başında, bu yıkımdan beslenebiliyor.Yerinden yurdundan edilmiş, yıkımlara, kıyımlara uğramış insanların bile hazır-nesneler olarak çağdaş sanata yerleştirilmesi, sanatın düştüğü ölümcül durumu göstermiyor mu? Çinli sanatçı Ai Weiwei’in Aylan Kurdi’nin sahile vurmuş küçük bedenini taklit etmesi, mülteci ölümlerinin teatral bir jeste, hazır-imgeye dönüştürülmesinin örneği. Yoksa sanat kendi ölümünü mü sergiliyor?

Edirne’de hayvanseverler yeni yasa tasarını protesto etti

Edirne Doğayı Hayvanları Koruma Derneği (EDHAYKO) üyeleri, 5 bin 199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu’nda yapılması planlanan değişikliği içeren yasa tasarısını protesto etti.EDHAYKO üyeleri, 10 kişilik grup, Orman ve Su İşleri Bakanlığı tarafından 5 bin 199 sayılı Hayvanları Koruma Kanunu’nda yapılması planlanan değişiklik yasa tasarısının protesto etmek için Saraçlar Caddesi’nde bir araya geldi. Ellerinde, ‘Ölüm ve sürgün yasasına hayır’ yazılı pankartları taşıyan grup, polisin aldığı geniş güvenlik önlemleri altında basın açıklaması yaptı. Grup adına konuşan Yağmur Islattı, yeni tasarının hayvanların katledilmesine neden olacağını savundu. Islattı, şöyle dedi: “Mevcut yasada tüm belediyelerin kısırlaştırma ve bakım merkezi kurması hükmü varken, değişiklik tasarısının 8’inci maddesinde, nüfusu 100 binden az olan 970 ilçe belediyesinde kısırlaştırma merkezi kurulmasına gerek görülmemiştir. Bu durumda, kısırlaştırma merkezi olmayan belediyelerce, kısırlaştırılmadan şehir çevreleri, çöplük ve yaban hayatına atılan sahipsiz hayvanlar, oralarda yazın susuzluktan kışın da korunaksız olarak soğuk ve kara mahkum olarak acı içinde can verecek. Tasarının 3’üncü maddesinde, ‘Bakım evlerindeki sahiplendirilemeyen hayvanlar, okul, hastane, ibadethane, çocuk oyun alanı gibi toplumun yoğun olarak kullandığı yerler hariç alındığı ortama bırakılır’ hükmü ile hayvanlar dar gelirli ve fakir insanların oturduğu kenar mahallelere ve şehir dışlarına atılacaktır. Oralarda hayvan sayısı artınca, vatandaş ve zaten öldürmeye hazır olan belediyeler tarafından zehirleme ve katliamlar başlayacaktır.” EDHAYKO Başkanı Nurhan Kalender de yasanın bazı maddelerinin hayvanlara zarar verdiğini söyledi. Kalender, “Yasanın bazı maddeleri değişsin istiyoruz ama bazı maddeler de ciddi şekilde hayvanlara zarar verecek maddeler. Tasarının Meclis’ten geçmesi halinde hayvanları ciddi tehlikeler bekliyor” diye konuştu.